Welkom
Geuren spelen een belangrijke rol in onze emoties, herinneringen en gedrag.
Als je bijvoorbeeld een bepaald schoonmaakmiddel ruikt, zie je ineens je oude
kleuterschool weer voor je
Vandaar dat veel bedrijven de emotionele kracht van geur willen gebruiken.
Maar wat is geur precies en hoe werkt het?Dieren kunnen vaak
beter ruiken dan mensen; het reukorgaan van varkens is vele malen sterker
en verfijnder dan dat van mensen of honden. Daarnaast hebben varkens een sterk
ontwikkeld waarnemingssysteem om een bijzondere klasse geuren te 'ruiken':
feromonen. Ook mensen reageren, zij het minder sterk dan varkens,
op feromonen. Een bekend onderzoek op dit gebied staat bekend als het studentenhuismysterie.
Dat feromonen iets met ons doen is wel duidelijk. Tot voor kort was echter
niet bekend hoe het precies werkt. Aan de universiteit van Utah in de V.S.
is het VNO, het feromonenzintuig, uitgebreid onderzocht.
Links
Extra:
Miss
Piggy lanceert haar eigen parfum
Geur-test:
test welke geur bij je past
10 mythen
over reuk
Maak je eigen wierook
Aromatherapie
![]() |
|
|
3. Het VNO van mensen
Feromonen spelen ook een rol in het menselijk gedrag. Tot voor kort was daar
nog veel onduidelijkheid over. Aan de universiteit van Utah is het feromoon
door onder andere professor Monti Bloch onderzocht.
Bijna alle mensen hebben een VNO. Het VNO staat in contact met de hersenen.
Dit is aangetoond door proefpersonen bloot te stellen aan een menselijk feromoon
en aan een placebo. Tijdens de toediening werden de hersenen onder de loep
genomen met behulp van FMRI, een moderne scantechniek. Er werd aangetoond
dat feromonen specifieke hersendelen activeren en dat dit andere delen zijn
dan die geactiveerd worden door bijvoorbeeld geuren of visuele stimuli. Zo
is overtuigend aangetoond, dat bij prikkeling van het VNO met feromonen, er
hersenactiviteit ontstaat.
Bij een minieme toediening van een specifiek feromoon aan het VNO van het
mannelijk of vrouwelijk geslacht ontstonden gedrags- of stemmingsveranderingen.
Vrouwen zeiden zich beter, positiever en opener te voelen. Daarnaast zijn
tijdens het onderzoek fysiologische veranderingen aangetroffen, die parallel
liepen met die gedrags- en stemmingsveranderingen.
Professor Monti Bloch denkt aan toepassingen op onder andere het gebied van
seksueel menselijk gedrag, stemmingsstoornissen en eetluststoornissen.
Video
In de jaren zeventig worden tests gedaan waarbij varkens door de politie werden
ingezet om drugs op te sporen. Dit briljante plan heeft het echter nooit gehaald.
Menno ontdekt de ware reden tijdens zijn eigen experiment.
| 1 | Mensen kunnen niet meer dan duizend geuren onderscheiden. |
| waar || niet waar | |
| 2 | Niet kunnen ruiken wordt insomnia genoemd |
| waar || niet waar | |
| 3 | Gas dat uit je gasfornuis komt is oorspronkelijk geurloos |
| waar || niet waar | |
| 4 | Er zijn mensen die de geur die stinkdieren verspreiden, niet kunnen ruiken. |
| waar ||niet waar | |
| 5 | Oudere mensen kunnen vaak minder goed ruiken dan jonge mensen. |
| waar || niet waar | |
| 6 | Moeders en babys kunnen elkaar aan hun geur herkennen. |
| waar || niet waar | |
| 7 | Geuren roepen herinneringen op; dit komt doordat geuren naar de hersenen getransporteerd worden. |
| waar || niet waar | |
| 8 | Er bestaat een nauwkeurige geurtaal die internationaal is vastgelegd, om geuren te beschrijven. |
| waar || niet waar | |
| 9 | Insecten kunnen niet ruiken |
| waar || niet waar |
Links
Informatief:
Wat zijn feromonen
Feromonen: de
T-shirttest
Een online geurcursus
Filmpje: hoe bewegen geuren zich door
je neus?
Niet meer kunnen ruiken: Anosmia
Aardgas is van nature reukloos. De 'gasgeur'
wordt er aan toegevoegd als waarschuwingsgeur
Insecten
kunnen erg goed ruiken
Wat is stank?
Japanners verspreiden geuren in bedrijven om de werklust
te verhogen
Toekomstvisies
Drs. Teerling: "Ik denk dat je over een aantal jaren geuren krijgt,
die niet alleen op het terrein van verzorging en voeding maar ook op terreinen
die er duidelijk buiten liggen hun werking hebben. Bijvoorbeeld in de medische
diagnostiek, dus hoe goed of hoe slecht je bepaalde dingen kunt ruiken, zegt
iets over je lichamelijke gesteldheid."
Dr. Schouten: "Ik verwacht dat meer kennis van feromonen ons straks in staat stellen om nog beter het gedrag van dieren te kunnen beïnvloeden. Ik denk met name aan kunstmatige inseminatie, maar ook aan het reguleren van stress en agressie."
Professor Monti Bloch: "Over twintig jaar hebben we de structuur en het functioneren van alle menselijke feromonen ontrafeld. Dit krijgt grote gevolgen voor de gedragspsychologie en de psychiatrie en het is van enorm belang voor het welbevinden van de mens."
4.Half auto, half trein
De Deense uitvinding RUF combineert de flexibiliteit van de auto met de effectiviteit
van de trein. Korte afstanden rijd je met de auto, voor lange afstanden rijd
je je auto de rails op.
Er zijn wel speciale auto's voor nodig: in het midden van de (elektrische)
auto zit een V-vormig gedeelte dat op de rails past. Hierin zitten extra wielen
om met de auto over de rails te rijden. Als de auto op de rails is, tapt hij
stroom af en laadt de accu opnieuw op. Op dat moment stuurt een computersysteem
de auto de rails op met 30 kilometer per uur. Vervolgens rijd je in konvooi
met 200 kilometer per uur over de rails. Je hoeft niet meer zelf te sturen,
omdat je geleid wordt door magnetische velden die zich in de rails bevinden.
Vlak voor je bestemming word je via een afrit de baan afgereden en rijd je
over het normale wegdek naar je eindbestemming.
Het is een milieuvriendelijke oplossing: de CO2 uitstoot is bijzonder laag,
het energieverbuik is nog geen derde van wat je normaal bij 100 kilometer
per uur zou verbruiken. Omdat er een compleet nieuwe infrastructuur nodig
is, wordt begonnen met bussen. Deze halen de mensen thuis op, brengen de reizigers
naar het spoor waar de bestuurder uitstapt en de bus een trein wordt. Misschien
is het einde van de files eindelijk in zicht!
Nieuws
27 maart 2001:
Geurhanger SMLL uitgeroepen tot beste Europese product
24 januari 2001: Genen
bepalen voorkeur voor bepaalde geuren
1 april 2000: Online geur:
Geuren downloaden
en printen
24 februari 2000: Onderzoek naar geur
als marketing instrument
3 juli 1999: Uit onderzoek blijkt dat het okselzweet
van oudere dames erg in trek is
14 mei 1998: Varkens kunnen wel gefopt worden met 'liefdesgeur',
mensen helaas niet
Menno's dagboek
Volgens onderzoekers spelen bepaalde geuren (feromonen) een veel belangrijker
rol dan menigeen vermoedt.
Klik op start in het videoscherm en kies voor de hele uitzending, een specifiek onderwerp of Menno's dagboek.